Ο θηλασμός είναι μια μοναδική περίοδος στη ζωή της γυναίκας, όπου οι διατροφικές της ανάγκες αποκτούν ιδιαίτερη σημασία – όχι μόνο για τη δική της υγεία και ευεξία, αλλά και για τη σωστή ανάπτυξη του μωρού της.
Αν και δεν απαιτείται μια «τέλεια» διατροφή για να παραχθεί ποιοτικό μητρικό γάλα, ορισμένες διατροφικές επιλογές μπορούν να ενισχύσουν την ενεργειακή της επάρκεια, να υποστηρίξουν το ανοσοποιητικό της σύστημα και να κάνουν την καθημερινότητά της πιο ισορροπημένη.
Σε αυτό το άρθρο του Parents Hub θα δούμε:
Μία μανούλα που θηλάζει χρειάζεται μέσα στην ημέρα να εξασφαλίσει πληθώρα διατροφικών επιλογών και επομένως θρεπτικών συστατικών, η ποσότητα των οποίων καθορίζεται από τις ενεργειακές ανάγκες που έχει κάθε λεχώνα.
Η συνεργασία με έναν πτυχιούχο Διαιτολόγο – Διατροφολόγο κατά τη περίοδο που θηλάζετε μπορεί να σας παρέχει την απαραίτητη υποστήριξη και καθοδήγηση για μία σωστή και ισορροπημένη διατροφή με στόχο τη πρόσληψη όλων των θρεπτικών συστατικών που είναι απαραίτητα για τη σύνθεση του μητρικού γάλακτος.
Ακολούθως παρατίθενται μερικές επιλογές γευμάτων και σνακ που μπορούν να σας δώσουν μία ιδέα για το πώς μπορείτε να δομήσετε τα γεύματά σας μέσα στην ημέρα.
| Πρωινό | Σνακ (Δεκατιανό – Απογευματινό) | Μεσημεριανό | Βραδινό |
|---|---|---|---|
| Φρυγανιές με άλειμμα ξηρών καρπών και γάλα | Φρούτα με λίγους ξηρούς καρπούς | Ψητό ψάρι με πατάτες ψητές και βραστά χόρτα | Ομελέτα με παξιμαδάκια και σαλάτα πράσινη |
| Γάλα ή γιαούρτι με βρώμη και φρούτα | Φρυγανιές με ανθότυρο | Φακές με ρύζι, ελιές και σαλάτα αγγουροντομάτα | Αραβική πίτα με κοτόπουλο, τυρί κρέμα και λαχανικά |
| Ψωμί με αβοκάντο και αυγά | «Ενεργειακές Μπουκίτσες» με βρώμη και φυστικοβούτυρο | Σπανακόρυζο με λεμόνι και αυγά | Σαλάτα με κινόα, αβοκάντο και τυρί |
| Αραβική πίτα με τυρί, αυγό και λαχανικά | Ρυζογκοφρέτες ολικής άλεσης με άλειμμα ξηρών καρπών | Μοσχάρι λεμονάτο και ρύζι μαζί με πράσινη σαλάτα | Αραβική πίτα με τυρί, χούμους και λαχανικά |
| Ρυζόγαλο χωρίς ζάχαρη | Μακαρόνια με τυρί κρέμα ντοματίνια, μανιτάρια και λαχανικά | ||
| Κριτσίνια με σπιτικό χούμους |
Η διατροφή της μητέρας κατά τη διάρκεια της γαλουχίας μπορεί να επηρεάσει θετικά την αποδοχή των γεύσεων των τροφών από τα βρέφη με αποτέλεσμα την ανάπτυξη υγιεινών διατροφικών επιλογών.
Μετά τον τοκετό η διατροφή της θηλάζουσας μητέρας χρειάζεται να είναι ισορροπημένη και να περιλαμβάνει τρόφιμα από όλες τις ομάδες τροφίμων, εξασφαλίζοντας όλα τα θρεπτικά συστατικά που έχει ανάγκη η ίδια η μητέρα, αλλά και το μωρό της.
Η θηλάζουσα γυναίκα χρειάζεται υψηλότερες ποσότητες σε βιταμίνες, μέταλλα και πρωτεΐνες αρχικά για να μπορέσει να καλύψει τις ανάγκες που η ίδια έχει, αλλά και για να μπορέσει να προσφέρει στο μωρό της ένα υψηλής ποιότητας μητρικό γάλα, συμβάλλοντας στη βέλτιστη ανάπτυξη του.
Ωστόσο, τα ψάρια με υψηλά επίπεδα βαρέων μετάλλων όπως ο καρχαρίας, ο ξιφίας, το σκουμπρί και ο τόνος θα πρέπει να αποφεύγονται. Αναφορικά με τα λιπαρά, οι θηλάζουσες μητέρες χρειάζεται να τρώνε την ίδια ποσότητα λιπαρών όπως πριν από την κύηση, δίνοντας όμως έμφαση στα ω3 και ω6 λιπαρά οξέα.
Η διατροφή της λεχώνας που θηλάζει αποκλειστικά, χρειάζεται να έχει αυξημένη πρόσληψη φρούτων και λαχανικών που είναι πλούσια σε βιταμίνες και θρεπτικά συστατικά. Τα δημητριακά ολικής άλεσης θα πρέπει να προτιμώνται και φυσικά σούπερ τροφές για τον θηλασμό αποτελούν το κρέας και συγκεκριμένα το κόκκινο κρέας, όλα τα γαλακτοκομικά προϊόντα και τέλος τα ψάρια πλούσια σε ω3 λιπαρά οξέα.
Μια κακής ποιότητας διατροφής μπορεί να οδηγήσει σε μειωμένη ανάρρωση της μητέρας μετά τον τοκετό και σε χαμηλά επίπεδα ενέργειας. Οι θηλάζουσες μητέρες έχουν αυξημένες ενεργειακές ανάγκες κατά τους πρώτους μήνες με το μωρό, που είναι πιο απαιτητικοί, και μία ελλιπής διατροφή μπορεί να την οδηγήσει στην εμφάνιση διατροφικών ελλείψεων.
Ένας βρεφικός κολικός μπορεί να εμφανιστεί ήδη από την 2η – 4η εβδομάδα και να έχει διάρκεια έως και 4 μήνες, με συχνότητα διαφορετική αναλόγως της βαρύτητας των συμπτωμάτων.
Η ακριβής αιτία εμφάνισης των βρεφικών κολικών είναι ακόμη ανακριβής. Στους παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν την εμφάνιση τους συγκαταλέγονται:
Στους διατροφικούς παράγοντες που μπορεί να επηρεάσουν την εμφάνιση και την ένταση των συμπτωμάτων κολικού συγκαταλέγονται τα εξής:
Τροφές για θηλασμό χωρίς την εμφάνιση κολικών αποτελούν τα φρούτα και τα λαχανικά που είναι πιο εύπεπτα. Όμως η αυξημένη κατανάλωση φυτικών ινών μπορεί να επιδεινώσει τα συμπτώματα και για το λόγο αυτό προτείνεται για την αποφυγή των κολικών, η αφαίρεση της φλούδας από τα φρούτα και το ελαφρύ μαγείρεμα των λαχανικών.
Η πηγή των πρωτεϊνών χρειάζεται να περιλαμβάνει κατά βάση εύπεπτες πηγές ζωικών προϊόντων, χαμηλές σε λιπαρά όπως είναι το άπαχο μέρος των πουλερικών.
Το κόκκινο κρέας, τα λιπαρά κρέατα και τα υποκατάστατα αυτών χρειάζονται να αποφεύγονται διότι επηρεάζουν και την ποιότητα του μητρικού γάλακτος αλλά και την υγεία του πεπτικού συστήματος των βρεφών.
Τα ψάρια που είναι πλούσια σε ω3 λιπαρά οξέα όπως οι σαρδέλες, χρειάζεται να επιλέγονται σε εβδομαδιαία βάση ως καλή πηγή ζωικής πρωτεΐνης, ενώ φαίνεται να βοηθούν στη μείωση των φλεγμονών και των γαστρεντερικών διαταραχών στα βρέφη.
Επίσης, φαίνεται ότι μία διατροφή χωρίς γαλακτοκομικά ή χαμηλή σε μόνο-, δι-, και πολυσακχαρίτες (δίαιτα FODMAP) μπορεί να οδηγήσει στη μείωση των συμπτωμάτων κολικού.
Ο χρόνος που απαιτείται για τη διέλευση των θρεπτικών συστατικών στο μητρικό γάλα επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες αλλά και από τον μεταβολισμό της μητέρας. Αν λάβουμε υπόψη μία πιο γενικευμένη προσέγγιση τότε ισχύουν τα ακόλουθα:
Ποιος είναι ο ρόλος του καφέ ή άλλων ροφημάτων όπως το τσάι στη διατροφή της θηλάζουσας; Ας δούμε τι ισχύει για κάποια από τα πιο δημοφιλή ροφήματα.
Κατά τη διάρκεια του θηλασμού υπάρχουν ουσίες που μπορούν να περάσουν στο μητρικό γάλα και να καταλήξουν στο μικρό σωματάκι του μωρού σας. Η πρόσληψη καφεΐνης στο θηλασμό, περνά στο μητρικό γάλα και δυστυχώς ο οργανισμός του νεογνού δεν έχει την ίδια μεταβολική ικανότητα που έχει ένας ενήλικας.
Η καφεΐνη αποτελεί συστατικό του καφέ, του τσαγιού, κάποιων αναψυκτικών και των ενεργειακών ποτών. Για παράδειγμα η συγκεκριμένη ποσότητα καφεΐνης περιλαμβάνεται σε περίπου 1,5 φλιτζάνι καφέ φίλτρου ή σε 3 μονές δόσεις καφέ εσπρέσο.
Τα πράγματα είναι λίγο καλύτερα για τον ντεκαφεινέ καφέ ο οποίος έχει περίπου το 1/20 της καφεΐνης που περιέχεται σε έναν κανονικό καφέ. Συγκεκριμένα μία κούπα περίπου 150mL καφέ φίλτρου χωρίς καφεϊνη περιέχει μόλις 3mg καφεϊνης έναντι των 63-90mg για την ίδια ποσότητα κανονικού καφέ.
Το χαμομήλι αναγνωρίζεται ως ασφαλές στο θηλασμό σε μικρές δόσεις. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί μετά από τη συμβουλή γιατρού και για τη διαχείριση καταστάσεων όπως είναι οι διάρροιες και οι κολικοί. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται να δοθεί και στη ποιότητα του χαμομηλιού που θα χρησιμοποιηθεί.
Το τσάι του βουνού στην περίοδο του θηλασμού μπορεί να καταναλωθεί σε μικρές δόσεις. Έχει αντισηπτικές και αντιμικροβιακές ιδιότητες ενώ περιέχει σίδηρο και άλλα μέταλλα ευεργετικά για τη καλύτερη υγεία της θηλάζουσας μαμάς και του μωρού της.
Τα φύλλα ευκάλυπτου έχουν αντιοξειδωτικές και αντισηπτικές ιδιότητες λόγω της ποσότητας φλαβονοειδών και τανινών που περιέχουν. Το ρόφημα από φύλλα ευκάλυπτου κατά τον θηλασμό μπορεί να καταναλωθεί ύστερα από τη συμβουλή γιατρού. Το έλαιο ευκάλυπτου δεν ενδείκνυται.
Τα φύλλα φασκόμηλου περιέχουν τανίνες και αιθέρια έλαια και μπορεί να βοηθήσει στη μείωση των συμπτωμάτων όπως το κοιλιακό άλγος και ο εμετός. Η κατανάλωση του φασκόμηλου κατά το θηλασμό χρειάζεται προσοχή διότι φαίνεται ότι μειώνει τη γαλουχία και την παραγωγή γάλακτος.
Περνώντας στα αλκοολούχα ροφήματα η μπύρα χωρίς αλκοόλ κατά τη διάρκεια του θηλασμού φαίνεται να μην επηρεάζει τα επίπεδα αλκοόλης στο αίμα της μητέρας. Επειδή η κατανάλωση της μπύρας χωρίς αλκοόλ προσδίδει στη θηλάζουσα μητέρα μόνο κενές θερμίδες, προτείνεται η αποφυγή της κατανάλωσης της.
Η μπύρα μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα προλακτίνης στον ορό λόγω των πολυσακχαριτών από το κριθάρι και τον λυκίσκο.
Κατά τη διάρκεια του θηλασμού, τα αναψυκτικά που περιέχουν ζάχαρη δεν αποτελούν την καλύτερη επιλογή, καθώς συνδυάζουν την υψηλή περιεκτικότητα σε ζάχαρη με διάφορα πρόσθετα συστατικά που δεν ωφελούν ούτε τη μητέρα ούτε το μωρό.
Όσο για τα αναψυκτικά με τεχνητά γλυκαντικά, παρόλο που δεν περιέχουν ζάχαρη, συνιστάται να καταναλώνονται με φειδώ, καθώς η επίδρασή τους στον θηλασμό δεν είναι πλήρως ξεκαθαρισμένη.
Η κατανάλωση βαλεριάνας στο θηλασμό δεν προτείνεται λόγω των θεωρητικών ανησυχιών σχετικά με τα μόρια που περιέχει (valepotriates, baldrinals) τα οποία έχουν αποδειχθεί ότι είναι κυτταροτοξικά και μεταλλαξιογόνα σε εργαστηριακές έρευνες.
Μόλις μερικές ημέρες από την σύλληψη, το σώμα της γυναίκας αλλάζει με στόχο να φέρει εις πέρας μία επιτυχημένη εγκυμοσύνη. Οι μαστοί προετοιμάζονται για τη παραγωγή μητρικού γάλακτος μέσω δύο ορμονών, της προλακτίνης και της ωκυτοκίνης. Το μητρικό γάλα περιέχει 87% νερό, 3,8% λιπαρά, 1% πρωτεϊνη και 7% λακτόζη. Όμως, η σύσταση αυτή δεν παραμένει σταθερή και μπορεί να αλλάζει ανάλογα τη διατροφή της μητέρας και τις ανάγκες του μωρού σας.
Σε αντίθεση με την πρωτεΐνη και τα λιπαρά, το περιεχόμενο του ώριμου μητρικού γάλακτος (μετά τις 21 ημέρες) σε λακτόζη είναι σχεδόν σταθερή. Αυτή η σταθερότητα είναι σημαντική για τη συνεχή οσμωτική πίεση στο μητρικό γάλα. Υπάρχουν κάποιες τροφές που μπορούν να «κατεβάσουν» γάλα για τον θηλασμό. Συγκεκριμένα, αύξηση της παραγωγής γάλακτος μπορεί να προκαλέσει η κατανάλωση βρώμης καθώς επιδρά στα επίπεδα της ορμόνης προλακτίνης.
Επίσης, η αυξημένη πρόσληψη νερού και γενικότερα υγρασίας (πχ. σούπες, γάλα) βοηθούν στην επαρκή ενυδάτωση του οργανισμού γεγονός που ευνοεί τη παραγωγή γάλακτος.
Τέλος, στις τροφές που παράγουν περισσότερο μητρικό γάλα συγκαταλέγονται και τα τρόφιμα με χαμηλότερο γλυκαιμικό δείκτη καθώς μπορούν να βοηθήσουν στην παραγωγή ποιοτικού γάλακτος καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας.
Το μητρικό γάλα για να είναι θρεπτικό και ευεργετικό χρειάζεται να περιέχει ω3 λιπαρά οξέα τα οποία είναι απαραίτητα για τη φυσιολογική ανάπτυξη του βρέφους. Το αβοκάντο και τα μικρά λιπαρά ψάρια είναι απαραίτητα σε εβδομαδιαία βάση.
Οι βιταμίνες που είναι απαραίτητες κατά το μητρικό θηλασμό και μπορούν να βελτιώσουν τη ποιότητα γάλακτος είναι οι λιποδιαλυτές βιταμίνες Α, D, E και Κ αλλά και οι βιταμίνες του συμπλέγματος Β: Β1, Β2, Β6, Β12 και η βιταμίνη C. Ακόμη απαραίτητη είναι η επαρκής κατανάλωση των ακόλουθων μετάλλων: Σελήνιο, Ψευδάργυρος, Ιώδιο και Μαγνήσιο αλλά και των θρεπτικών ω3 λιπαρών οξέων.
Η κατανάλωση των παραπάνω θρεπτικών συστατικών μέσω της διατροφής, μπορούν να αυξήσουν τη παραγωγή θρεπτικού γάλακτος από τους μαστούς, για να καλύψει τις ανάγκες του βρέφους.
Μετά τον τοκετό, οι περισσότερες γυναίκες επιθυμούν να επιστρέψουν στα κιλά τους πριν τη κύηση με αποτέλεσμα να καταφεύγουν σε στερητικές δίαιτες για το σκοπό αυτό. Οι στερητικές δίαιτες κατά τη περίοδο του θηλασμού αντενδείκνυνται διότι μπορεί να επηρεάσουν την υγεία της μητέρας αλλά και του μωρού που θηλάζει.
Η ποιότητα του μητρικού γάλακτος μπορεί να επηρεαστεί αρνητικά εάν η διατροφή της μητέρας είναι φτωχή σε θρεπτικά συστατικά και ενέργεια. Στις περισσότερες των περιπτώσεων αυτό γίνεται αντιληπτό ιδιαίτερα όταν η ανάπτυξη του βρέφους δεν είναι η αναμενόμενη.
Ο θηλασμός μπορεί να σας βοηθήσει με τα κιλά της εγκυμοσύνης.
Αν θέλετε να χάσετε κιλά, ο συνδυασμός θηλασμού και θρεπτικής δίαιτας μπορεί να εξασφαλίσει την απώλεια των κιλών της εγκυμοσύνης χωρίς να θέτει σε κίνδυνο την υγεία τη δική σας ή του μωρού σας.
Η επαναφορά στο βάρος προ εγκυμοσύνης χρειάζεται να γίνεται σταδιακά και με ρυθμό περίπου 0,5 κιλό την εβδομάδα.
Στα πλαίσια ενός υγιεινού τρόπου ζωής και για τη διευκόλυνση της διαδικασίας, η έναρξη κάποιας σωματικής άσκησης που είναι επιτρεπτή από το γιατρό σας είναι θεμιτή, λίγο καιρό μετά τον τοκετό.
Ο θηλασμός «καίει θερμίδες» και μπορεί να βοηθήσει στην απώλεια κιλών και σε καμία περίπτωση δεν ευθύνεται για την αύξηση του βάρους της μητέρας.
Οι ανάγκες της γυναίκας σε θρεπτικά συστατικά όπως η ενέργεια, η πρωτεΐνη, οι υδατάνθρακες, το νερό, οι φυτικές ίνες, το λινολεικό οξύ, οι βιταμίνες και τα μέταλλα αυξάνονται κατά τη περίοδο της γαλουχίας.
Κατά τους πρώτους 6 μήνες που ο θηλασμός γίνεται αποκλειστικά, μία γυναίκα χρειάζεται τουλάχιστον 500 θερμίδες την ημέρα παραπάνω για να μπορέσει να υποστηρίξει τη διαδικασία του θηλασμού.
Πιο συγκεκριμένα για τη παραγωγή 750g μητρικού γάλακτος που εξασφαλίζει τη βέλτιστη ανάπτυξη για το βρέφος, το ενεργειακό κόστος για τη μητέρα μπορεί να φτάσει έως και τις 1600 θερμίδες.
Αυτές οι παραπάνω θερμίδες που χρειάζονται για τη διαδικασία του θηλασμού συνήθως προέρχονται από το αποθηκευμένο λίπος που αποκτήθηκε κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Οι γυναίκες θα χρειαστεί να θηλάσουν για ένα σημαντικό διάστημα για τη μείωση του σωματικού λίπους.
Σύμφωνα με το Αμερικάνικο Κολλέγιο Μαιευτήρων και γυναικολόγων, ο θηλασμός μπορεί να βοηθήσει στη μείωση των κιλών που έχουν προκύψει κατά τη κύηση. Φαίνεται ωστόσο ότι ο τρόπος που μπορεί να χάσει βάρος μία θηλάζουσα μητέρα μπορεί να διαφέρει.
Υπάρχουν γυναίκες που χάνουν βάρος τις πρώτες εβδομάδες μετά τον τοκετό, άλλες αργότερα και μερικές μετά τον απογαλακτισμό. Από την άλλη, κάποιες μπορεί να πάρουν κιλά, όχι όμως εξαιτίας του θηλασμού, αλλά εξαιτίας της ποσότητας της καταναλισκόμενης τροφής.
Η ζάχαρη και τα προϊόντα που ανήκουν στην ίδια κατηγορία, όπως η αγαύη, το μέλι, η καστανή ζάχαρη και η ζάχαρη καρύδας, προσδίδουν γλυκύτητα αλλά και σχεδόν 16 θερμίδες ανά κουταλάκι. Η κατανάλωση των τροφίμων αυτών, μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τη συχνότητα του θηλασμού καθώς μπορεί να οδηγήσει στην αυξημένη παραγωγή αερίων στο έντερο του βρέφους.
Οι γυναίκες που επιθυμούν να προσέξουν τη πρόσληψη ενέργειας τους χρειάζεται να ξεκινήσουν περιορίζοντας τη χρήση αυτών των προϊόντων. Η χρήση της σακχαρίνης, της στέβιας και της σουκραλόζης έναντι της ζάχαρης μπορεί να βοηθήσει στην αίσθηση γλυκύτητας χωρίς τις αρνητικές επιπτώσεις που έχει η ζάχαρη.
Το μέλι είναι ασφαλές να το καταναλώσει μία μητέρα που θηλάζει καθώς το πεπτικό της σύστημα μπορεί να αντιμετωπίσει ένα ενδεχόμενο προσβολής από το κλωστηρίδιο της αλλαντίασης που μπορεί να βρει κανείς στο άγριο μέλι. Το κλωστηρίδιο ή η τοξίνη της αλλαντίασης δεν περνούν στο μητρικό γάλα.
Η σοκολάτα σε μικρές ποσότητες μπορεί να καταναλωθεί χωρίς αρνητικές επιπτώσεις για τη μητέρα και το βρέφος. Δεν πρέπει όμως να ξεχνάμε ότι η σοκολάτα περιέχει μικρές ποσότητες καφεϊνης και συστατικά (ανανδαμίδη) τα οποία μπορεί να επηρεάσουν διάφορους υποδοχείς και επομένως τα φυσιολογικά σηματοδοτικά τους μονοπάτια.
Δυστυχώς ως διαιτολόγος έχω ακούσει πολλές φορές πως οι θηλάζουσες μητέρες υπερκαταναλώνουν γλυκά τώρα, κατά τη περίοδο του θηλασμού, διότι δεν μπορούσαν κατά τη διάρκεια της κύησης.
Καταφεύγουν στα γλυκά “που τόσο τους είχαν λείψει κατά την εγκυμοσύνης”. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα η ημέρα τους να γεμίζει με τρόφιμα πλούσια σε ζάχαρη και κενές θερμίδες, επιλογές φτωχές σε θρεπτικά συστατικά γεγονός που επηρεάζει αρνητικά τη ποιότητα του γάλακτος.
Σε αυτές τις περιπτώσεις το μητρικό γάλα που παράγει η μητέρα μπορεί να μην είναι ούτε αρκετό σε ποσότητα αλλά και να μην είναι πλούσιο σε θρεπτικά συστατικά με αποτέλεσμα το μωρό σας να υποσιτίζεται. Η ενίσχυση της διατροφικής πρόσληψης του βρέφους, με τη προσθήκη φόρμουλας είναι μονόδρομος σε αυτή τη περίπτωση.
Τα παρακάτω τρόφιμα / ποτά / ουσίες απαγορεύονται κατά τη διάρκεια του θηλασμού.
Ο θηλασμός και το αλκοόλ δεν «πάνε» μαζί διότι όπως και με την καφεϊνη, η αλκοόλη μπορεί να περάσει στο μητρικό γάλα. Το αλκοόλ συστήνεται να αποφεύγεται κατά τη περίοδο του θηλασμού καθώς μειώνει τη παραγωγή γάλακτος έως και 23%. Αυτό ισχύει για όλα τα αλκοολούχα ποτά, μπύρα, κρασί και τα υψηλόβαθμα ποτά.
Μάλιστα, το 2010 το USDA ανέφερε περιορισμένα στοιχεία που υποδηλώνουν ότι η πρόσληψη αλκοόλης κατά το θηλασμό ενδέχεται να επηρεάζει αρνητικά τη μεταγεννητική ανάπτυξη, τη ποιότητα ύπνου αλλά και τη ψυχοκινητικά πρότυπα των απογόνων. Σε διαφορετική περίπτωση η πρόσληψη αλκοόλης δεν θα πρέπει να ξεπερνά τη 1 μερίδα την ημέρα και ιδανικά μετά το θηλασμό.
Το τσιγάρο κατά το θηλασμό απαγορεύεται διότι τα συστατικά που περιέχονται στον καπνό περνούν στο μητρικό γάλα. Τα βρέφη επειδή έχουν πιο ευαίσθητο ανοσοποιητικό και αναπνευστικό σύστημα είναι πιο επιρρεπή στο παθητικό κάπνισμα. Η έκθεση του βρέφους σε παθητικό κάπνισμα, είτε μέσω του μητρικού γάλακτος είτε απευθείας μέσω του καπνού μπορεί να προκαλέσει αναπνευστικά προβλήματα στο βρέφος. Το ίδιο ισχύει και για το ηλεκτρονικό τσιγάρο, είτε έχει νικοτίνη είτε όχι.
Τα αναψυκτικά με ζάχαρη θα πρέπει να αποφεύγονται κατά τη περίοδο του θηλασμού λόγω της ζάχαρης που περιέχουν αλλά και των πρόσθετων συστατικών τους.
Τα αναψυκτικά με υποκατάστατα ζάχαρης δεν έχουν τις βλαβερές επιπτώσεις της ζάχαρης αλλά και αυτά χρειάζεται να καταναλώνονται σε μικρή ποσότητα. Επομένως, αν επιθυμείτε να καταναλώσετε ένα αναψυκτικό μπορείτε να διαλέξετε κάποιο που δεν έχει ζάχαρη και είναι ταυτόχρονα χωρίς καφεΐνη.
Όπως αναφέραμε και παραπάνω, η βαλεριάνα στο θηλασμό δεν συνιστάται καθώς περιέχει ουσίες όπως τα valepotriates και τα baldrinals, για τις οποίες υπάρχουν θεωρητικές ανησυχίες. Εργαστηριακές μελέτες έχουν δείξει ότι αυτές οι ενώσεις μπορεί να είναι τοξικές για τα κύτταρα και να προκαλούν γενετικές αλλοιώσεις..
Απαγορευμένη τροφή για το θηλασμό αποτελεί η σόγια αφού περιέχει φυτοοιστρογόνα τα οποία έχουν την ικανότητα να περνούν στο μητρικό γάλα. Τα φυτοοιστρογόνα ενδέχεται να έχουν αρνητικές επιπτώσεις στο μωρό σας. Για το λόγο αυτό προϊόντα σόγιας όπως το τόφου και το γάλα σόγιας, αλλά και τρόφιμα που περιέχουν σόγια, θα πρέπει να αποφεύγονται.
Επιπροσθέτως, το σούσι, τα οστρακοειδή και τα μανιτάρια κατά το θηλασμό θα πρέπει να αποφεύγονται προς αποφυγή τροφιμογενών νοσημάτων.
Κατά τη διάρκεια της νηστείας περιορίζονται αρκετά οι διατροφικές επιλογές, γεγονός που δυσκολεύει πολλές γυναίκες που επιθυμούν να κάνουν νηστεία αλλά και να θηλάσουν ταυτόχρονα. Υπάρχουν κάποια τρόφιμα που χρειάζονται προσοχή κατά τη περίοδο αυτή.
Ο ταραμάς αποτελείται κατά κύριο λόγο από αυγά ψαριού. Είναι πολύ θρεπτικός, όμως χρειάζεται προσοχή στη διαδικασία παστερίωσης. Αν δεν είσαστε σίγουρες ότι ο ταραμάς είναι παστεριωμένος, καλό θα ήταν να αποφεύγεται λόγω κινδύνου τροφιμογενών λοιμώξεων. Επίσης είναι συνήθως αρκετά αλατισμένος γεγονός που επηρεάζει την ισορροπία υγρών στο σώμα της μητέρας και μπορεί να οδηγήσει στη μειωμένη παραγωγή γάλακτος. Στη προκειμένη περίπτωση καλό θα ήταν η πρόσληψη νερού να γίνεται σε μεγαλύτερο βαθμό.
Στη περίπτωση που προτιμήσετε να αγοράσετε ταραμοσαλάτα, συντηρητικά όπως το βενζοϊκό νάτριο μπορεί να περάσουν στο μητρικό γάλα και να επιβαρύνουν το γαστρεντερικό σύστημα του μωρού σας.
Τρόφιμα με βάση το σουσάμι, όπως το ταχίνι και ο Μακεδονικός Χαλβάς που χρησιμοποιούνται κατά κόρον στη νηστεία μπορεί να έχουν αρνητικές επιδράσεις για το μωρό σας. Τα τρόφιμα αυτής της κατηγορίας περιέχουν πρωτεϊνες φυτικής προέλευσης οι οποίες μπορούν να περάσουν στο μητρικό γάλα και επειδή το ανοσοποιητικό του μωρού σας δεν έχει αναπτυχθεί επαρκώς να προκαλέσουν τροφική αλλεργία.
Τα μανιτάρια κατά τον θηλασμό θα πρέπει αποφεύγονται διότι σύμφωνα με πολλές έρευνες τα μανιτάρια μπορούν να συσσωρεύσουν στη μάζα τους βαρέα μέταλλα και ραδιενεργά μόρια. Για το λόγο αυτό καλό θα ήταν να αποφεύγεται η κατανάλωση τους από τη θηλάζουσα μητέρα.
Τα συστατικά από τα μύδια και τα οστρακοειδή όπως οι διοξίνες περνούν στο μητρικό γάλα και μπορεί να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις με συμπτώματα από το γαστρεντερικό σύστημα του μωρού σας.
Τα παραπάνω τρόφιμα καλό θα ήταν να αποφεύγονται και να εισάγονται σταδιακά στη διατροφή του μωρού σας.
Το Πάσχα και τα τρόφιμα που καταναλώνονται αυτή τη περίοδο μπορεί να προβληματίσουν πολλές μανούλες.
Για το λόγο αυτό προτείνεται οι θηλάζουσες μητέρες να αποφεύγουν τη κατανάλωση εντοσθίων και ζωικών οργάνων όπως το συκώτι, το «Κοκορέτσι» και την παραδοσιακή μας «Μαγειρίτσα», καθώς είναι πλούσια σε χοληστερόλη και ζωικά λιπαρά.
Τα λιπαρά αυτά είναι συνήθως επιβλαβή τόσο για τη μητέρα όσο και το μωρό της. Τα λιπαρά όπως αναφέραμε νωρίτερα μπορούν να περάσουν στο μητρικό γάλα και στη προκειμένου περίπτωση επηρεάζουν αρνητικά τη ποιότητα του μητρικού γάλακτος επιβαρύνοντας την σωστή ανάπτυξη του μωρού σας.
Τα γνωστά σε όλους μας «Πασχαλινά κόκκινα αυγά» μπορούν να καταναλωθούν κανονικά καθώς η χρωστική είναι ακίνδυνη και δεν έχει αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία της δική σας ή του μωρού σας.
Με βάση τις συστάσεις, ο θηλασμός χρειάζεται να είναι αποκλειστικός για τους πρώτους 6 μήνες του μωρού.
Από τον 6 μέχρι και το 12 μήνα ο θηλασμός μπορεί να υποστηρίζεται με την εισαγωγή ημιστερεών τροφών, η οποία γίνεται σταδιακά και μεθοδευμένα.
Μετά τον 12 μήνα η θηλάζουσα μητέρα μπορεί να συνεχίσει το θηλασμό μέχρι και το 2ο έτος, σε συνδυασμό φυσικά με τρόφιμα που προέρχονται από όλες τις ομάδες τροφίμων.
Το χρονικό διάστημα του αποκλειστικού θηλασμού, μπορεί να διαφέρει και μπορεί να μειωθεί στη περίπτωση που η ανάπτυξη του βρέφους δεν είναι η αναμενόμενη για τους παράγοντες που αναφέραμε παραπάνω. Σε αυτή τη περίπτωση ο γιατρός σας ενδέχεται να σας δώσει συμπληρωματικά κάποια φόρμουλα βρεφικού γάλακτος.
Ο χρόνος που απαιτείται για τη διέλευση των θρεπτικών συστατικών στο μητρικό γάλα επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες αλλά και από τον μεταβολισμό της μητέρας. Οι πρωτεϊνες χρειάζονται περίπου 2-6 ώρες, συμπεριλαμβανομένου των αλλεργιογόνων.
Ο θηλασμός μπορεί να βοηθήσει στην απώλεια κιλών και δεν ευθύνεται για την αύξηση του βάρους της μητέρας. Άλλες γυναίκες χάνουν βάρος τις πρώτες εβδομάδες μετά τον τοκετό, άλλες αργότερα και μερικές μετά τον απογαλακτισμό. Και άλλες μπορεί να πάρουν κιλά, όχι εξαιτίας του θηλασμού, αλλά εξαιτίας της ποσότητας της καταναλισκόμενης τροφής.
Το αλκοόλ, τα αναψυκτικά με ζάχαρη, η σόγια και η βαλεριάνα είναι μερικές από τις τροφές που απαγορεύονται στο θηλασμό, μαζί, φυσικά, και με το τσιγάρο.
Η ακριβής αιτία εμφάνισης των βρεφικών κολικών είναι ακόμη ανακριβής. Στους παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν την εμφάνιση τους συγκαταλέγονται οι νευροαναπτυξιακοί παράγοντες, οι ψυχολογικές επιδράσεις, το μικροβίωμα και οι διατροφικές συνήθειες της μητέρας.
![ΕΣΠΑ (ΕΕΤΑΑ) Παιδικοί Σταθμοί 2026-2027: Οδηγός Για Voucher, Μόρια, Αιτήσεις & Δικαιούχους [Με Εργαλείο Υπολογισμού]](https://parentshub.gr/wp-content/uploads/2025/11/paidikoi-stahmoi-espa-300x200.jpeg)
![Εορτολόγιο Σήμερα: Βρείτε Ποιος Γιορτάζει Σήμερα & Αύριο [2026]](https://parentshub.gr/wp-content/uploads/2025/12/eortologio-poios-giortazei-simera-300x200.jpeg)
![Γονική Άδεια: Πληροφοριές Για Την Αίτηση, Πληρωμή, Τύπους Αδείας & Δικαιολογητικά [Με Εργαλείο Υπολογισμού]](https://parentshub.gr/wp-content/uploads/2025/12/goniki-adeia-300x200.jpeg)
![Επίδομα Ανεργίας 2026: Πόσο Είναι Με Ένα Παιδί; [Με Υπολογιστή Ποσού]](https://parentshub.gr/wp-content/uploads/2025/12/epidoma-anergias-poso-me-ena-paidi-300x168.jpeg)
![Πως Βγάζω Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Υγείας Για Το Παιδί Μου [Οδηγός & Εργαλείο]](https://parentshub.gr/wp-content/uploads/2025/11/pos-vgazo-evropaiki-karta-ygeias-paidi-300x200.jpeg)
![Υπολογισμός Κύησης & Πιθανής Ημερομηνίας Τοκετού [Με Ημερολόγιο Εγκυμοσύνης]](https://parentshub.gr/wp-content/uploads/2025/11/ypologismos-kyisis-300x169.jpeg)
![Επίδομα Παιδιού Α21: Υπολογιστής Για Πληρωμή & Ποσό Βάσει Προϋποθέσεων [2026]](https://parentshub.gr/wp-content/uploads/2025/11/a21-epidoma-paidiou-ypologistis-300x200.jpeg)
![Πότε Ανοίγουν Τα Σχολεία [Μετά Από Αργίες Της Σχολικής Χρονιάς 2026-2026]](https://parentshub.gr/wp-content/uploads/2025/10/pote-anoigoun-ta-sxoleia-300x200.jpeg)
![Θηλασμός Νεογέννητου: Οδηός Για Τις Πρώτες Μέρες [Με Εικόνες]](https://parentshub.gr/wp-content/uploads/2024/05/thilasmos-neogennitou-protes-meres-303x303.jpg)
