Ντροπαλό Παιδί: Γιατί Το Παιδί Μου Είναι Ντροπαλό Και Τι Μπορώ Να Κάνω;

Πολλές φορές συναντάμε ντροπαλή συμπεριφορά στα παιδιά. Και ενώ ως γονείς προβληματιζόμαστε, είναι σημαντικό να καταλάβουμε πού μπορεί να οφείλεται αυτό και πώς μπορούμε να το διαχειριστούμε. 

Σε αυτό το άρθρο του Parents Hub θα δούμε: 

• Τι είναι η ντροπαλότητα στα παιδιά.
• Γιατί κάποια παιδιά είναι ντροπαλά.
• Πώς να βοηθήσω το παιδί μου να είναι λιγότερο ντροπαλό;
• Tips για να βοηθήσετε το παιδί ανάλογα με την ηλικία.
• Πότε χρειάζεται να απευθυνθούμε σε ειδικό.

Τι Είναι Η Ντροπαλότητα Στα Παιδιά;

Πολλές φορές συναντάμε παιδιά που δεν θέλουν να παίξουν με άλλα παιδιά, κοκκινίζουν, δεν μιλάνε, παραμένουν κοντά στους γονείς σε πάρτι ή στην παιδική χαρά. Ωστόσο, δεν είναι εύκολο να ορίσουμε τη ντροπαλότητα σε ένα παιδί διότι μπορεί πχ να προτιμάει να παίζει μόνο του για διάφορους λόγους (Coplan, Moritz, 2016). 

Επιπλέον, η ντροπαλή συμπεριφορά είναι συχνά μια προσωρινή κατάσταση – διαρκεί λίγο ή συναντάται σε συγκεκριμένα πλαίσια. Πρόκειται για ένα συναίσθημα που μπορεί να αλλάξει ανά πάσα στιγμή.

Γι’ αυτό λοιπόν αποφεύγουμε να βάλουμε την ταμπέλα “ντροπαλό παιδί”. Εάν κάποιος άλλον πει για το παιδί σας ότι είναι ντροπαλό, μπορείτε να τον / την διορθώσετε ευγενικά λέγοντας ότι δεν είναι ντροπαλό, απλώς χρειάζεται το χρόνο του για να ανοιχτεί. 

Χαρακτηρίζοντας ένα παιδί ως ντροπαλό, του δίνουμε την εντύπωση ότι κάτι πάει λάθος με αυτό ή ότι η ντροπαλότητά του είναι κάτι που δεν αλλάζει.

Γιατί Κάποια Παιδιά Είναι Ντροπαλά;

Σύμφωνα με την Pérez-Edgar, υπάρχουν πολλοί λόγοι στους οποίους μπορεί να οφείλεται η ντροπαλότητα. Συνήθως είναι θέμα ιδιοσυγκρασίας, δηλαδή έμφυτο χαρακτηριστικό που μπορεί να φανεί από τη βρεφική ηλικία. Επιπλέον συχνά βλέποντας ένα παιδί να είναι πολύ κοινωνικό και να ανοίγεται αμέσως τείνουμε να θεωρούμε ότι όλα τα παιδιά πρέπει να είναι έτσι, πράγμα που δεν ισχύει.

Κάποια παιδιά αποφεύγουν να μιλάνε σε άτομα που δε γνωρίζουν καλά, ενώ άλλα ντρέπονται και με τους συνομηλίκους τους στην τάξη. Το δεύτερο μπορεί να αποτελεί ένδειξη ότι το παιδί ανησυχεί για το πώς τα αντιμετωπίζουν οι άλλοι ή για το αν θα γίνει αρεστό και αποδεκτό.Έχει φανεί από έρευνες πως σε αρκετές περιπτώσεις η θετική γονεϊκή στάση μπορεί να υποστηρίξει τη μείωση της ντροπαλότητας.

Πώς Να Βοηθήσω Το Παιδί Μου Να Είναι Λιγότερο Ντροπαλό;

Ο ρόλος του γονιού είναι σημαντικός. Το παιδί που μας φαίνεται ντροπαλό χρειάζεται υποστήριξη και κατανόηση. Μπορείτε να συζητάτε μαζί του για εκείνες τις φορές που αισθάνεται ότι ντρέπεται ή να το ρωτήσετε τι φοβάται.

Μπορείτε να αναφερθείτε σε δικές σας εμπειρίες όπου αισθανόσασταν ντροπαλοί και να του πείτε τι κάνατε για να το ξεπεράσετε. Η ενσυναίσθηση είναι το πιο ισχυρό σας εργαλείο για να το βοηθήσετε.

Τέλος, βλέποντας εσάς να είστε κοινωνικοί και εξωστρεφείς με αυτοπεποίθηση, αποκτά ένα ισχυρό παράδειγμα.

Tips Για Να Βοηθήσετε Το Παιδί Ανάλογα Με Την Ηλικία

Η επιρροή των γονιών μπορεί να παίξει καίριο ρόλο και ορισμένες στρατηγικές μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά ένα παιδί που ντρέπεται. Σύμφωνα με τις προαναφερθείσες έρευνες και το αυστραλέζικο δίκτυο raising.children.net.au τα παρακάτω tips μπορούν να σας φανούν χρήσιμα στη στήριξη του παιδιού σας. 

Παιδιά Προσχολικής Ηλικίας

• Αφήστε το παιδί να πάρει το χρόνο του.
• Ενθαρρύνετε τον ενήλικα που είναι άγνωστος στο παιδί να παίξει με ένα παιχνίδι δίπλα στο παιδί χρησιμοποιώντας ήρεμο τόνο.
• Μείνετε κοντά του όσο σας χρειάζεται, πχ σε μια καρέκλα δίπλα στα παιδιά που παίζουν στο πάτωμα.
• Ενθαρρύνετέ το να περιηγηθεί στο χώρο και να βρει κάτι που του αρέσει.
• Μην το παρηγορείτε υπερβολικά για να μην του δώσετε την εντύπωση ότι πρόκειται για μια κατάσταση τρομακτική.
• Επιβραβεύστε “γενναίες” συμπεριφορές, όπως τη βλεμματική επαφή, την απάντηση που θα δώσουν σε κάποιον ή όταν παίζουν μακριά από εσάς. 

Μεγαλύτερα Παιδιά Και Εφήβους

• Κανονίστε συναντήσεις για παιχνίδι με συνομηλίκους σε σπίτια και σταδιακά μειώστε το χρόνο που παραμένετε κι εσείς εκεί.
• Ξεκινήστε με μικρά γκρουπ 1-2 παιδιών και αυξήστε τον αριθμό των ατόμων με τον καιρό. 
• Κάντε εξάσκηση στο σπίτι για να ενθαρρύνετε τη συμμετοχή του στην τάξη. Ένα  παιχνίδι ρόλων όπου εσείς είστε ο δάσκαλος μπορεί να το βοηθήσει να μιλήσει με μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση μπροστά στο δάσκαλο και τους συμμαθητές του.
• Η συμμετοχή σε ομαδικά αθλήματα μπορεί να είναι χρήσιμη, ειδικά στους εφήβους.
• Δώστε στο παιδί την ευκαιρία να κάνει πράγματα που το δυσκολεύουν, ξεκινώντας από μικρά πράγματα όπως την παραγγελία του γεύματός του στο εστιατόριο ή να πιάσει κουβέντα σε ένα παιδί στην παιδική χαρά και μετά επιβραβεύστε το.
• Αποφύγετε τις συγκρίσεις με αδέρφια, φίλους ή συμμαθητές του παιδιού.
• Χτιστε την αυτοπεποίθηση του παιδιού.

Πότε Πρέπει Να Απευθυνθούμε Σε Ειδικό;

Υπάρχουν φορές που η ντροπαλότητα σε ένα παιδί μπορεί να του δημιουργεί προβλήματα. Ένα παιδί μπορεί να αποφεύγει τη βλεμματική επαφή, να προσπαθεί να επικοινωνήσει χωρίς επιτυχία, να δηλώνει τη δυσαρέσκειά του για τη δυσκολία του να κάνει φίλους, να έχει προβλήματα συμπεριφοράς, κλπ. 

Σε κάποια από τις παραπάνω περιπτώσεις μπορεί η ντροπαλότητά του να του δημιουργεί περισσότερη δυσαρέσκεια παρά ηρεμία. Ή μπορεί να πρόκειται για κάτι εντελώς διαφορετικό από τη ντροπαλότητα. Εκεί χρειάζεται να παρατηρήσουμε προσεκτικά το παιδί και να ζητήσουμε τη γνώμη ενός ειδικού.

Βιβλιογραφία

• https://books.google.gr/books?hl=el&lr=&id=8BgBDAAAQBAJ&oi=fnd&pg=PP1&dq=shy+children&ots=kdARKkw_5Q&sig=bOOnegYeTdN-cX2J1q_btpFC3xI&redir_esc=y#v=onepage&q=shy%20children&f=false 
• https://www.tandfonline.com/doi/full/10.1111/j.1742-9536.2011.00005.x#d1e1335 
• https://psycnet.apa.org/record/2011-30620-001 
• https://www.researchgate.net/publication/352647657_Coaches’_Beliefs_About_Shy_Children_and_Adolescents_in_the_Context_of_Team_Sports
• https://raisingchildren.net.au/toddlers/behaviour/common-concerns/shyness